Onze kleding
Zo pakken we het aan om kleding te maken die je heel lang blijft dragen.











Wie zijn wij om dat te zeggen?
Je bent op La Mode à l’Envers, een blog van het kledingmerk Loom. Het gaat niet best met de textielindustrie, en de planeet betaalt het gelag. Dus alles wat we over de branche te weten komen, proberen we je hier uit te leggen. Want duurzame kleding maken is goed, maar dingen blootleggen, delen en anderen inspireren heeft nog veel meer impact.
We maken nooit reclame: vind je wat we schrijven leuk en wil je meer? Klik dan hier om je in te schrijven voor onze nieuwsbrief. Beloofd: we mailen je hooguit één keer per maand.

Als je hier bent, is dat vast omdat de boorden van een van je truien (in het jargon ook wel "ribs" genoemd) wat zijn uitgerekt. Het goede nieuws: we ontdekten dat je dit vrij simpel oplost door er met een strijkijzer (of een steamer, als je die hebt) stoom op te blazen.
Het bewijs in beeld, op een wollen trui (want zoals Confucius al zei: "een GIF zegt meer dan duizend woorden"):
En als je na deze handeling niet 100% tevreden bent met het resultaat, kun je de boorden daarna in een kom kokend water dompelen: dan krimpen ze meestal nog een paar millimeter extra.
Deze truc werkt bij de manchetten van je truien, maar ook bij de kraag en de onderkant:

Best trots op onze ontdekking, testten we deze methode ook op andere stoffen dan wol, en het blijkt ook prima te werken op ribs van 100% katoen:
Bij ribs van acryl of van katoen-elastaan (zoals bij sweaters en hoodies) werkt het daarentegen helemaal niet. Wil je de boorden van je sweater of hoodie toch laten inkorten, dan kun je het beste naar een kleermaker bij jou in de buurt gaan: die kan ze voor zo'n tien euro aanpassen door ze volledig los te tornen en er een paar centimeter af te knippen.
Wie ben ik om je iets te vertellen over het onderhoud van je kleding?
Ik heet Claire en ik volg de productie op bij Loom. Ik probeer vooral te voorkomen dat producten op onze site uitverkocht raken (oké, dat is nog niet perfect, maar ik werk eraan) en ik zorg er bij elke stap van de productie voor dat de kleding aan onze kwaliteitseisen voldoet.
Daarnaast ben ik gepassioneerd door alles wat de levensduur van onze kleding verlengt: onderhoud, reparatie en andere huis-, tuin- en keukentrucjes. Ik geef kleding graag een "extra vleugje ziel", werk ze om, herstel ze, geef ze een nieuwe kans wanneer niemand ze meer wil. Op deze pagina's probeer ik met je te delen wat ik weet en wat jou van pas kan komen.
Nog één ding: alle trucjes die je op deze site vindt, heb ik echt zelf getest en persoonlijk gecontroleerd of ze werken (met andere woorden, het is geen copy-paste van wat ik ergens op internet vond). Heb je nieuwe tips voor me, laat dan gerust een reactie achter onder dit artikel.

Het leer van onze riem is plantaardig gelooid. We hebben hiervoor gekozen vooral omdat er bij plantaardig looien, anders dan bij klassiek looien, geen chroom wordt gebruikt – de restanten daarvan kunnen giftig zijn (al is het risico klein bij leer dat in Europa is gelooid, zoals we uitlegden in dit artikel). Het bijzondere aan plantaardig gelooid leer is dat het na verloop van tijd gaat patineren: de kleur wordt donkerder en het leer krijgt sporen en krasjes. Door de tijd krijgt deze riem dus een unieke persoonlijkheid.
Maar als je hier bent, is dat waarschijnlijk omdat je niet wilt dat jouw riem een té uitgesproken persoonlijkheid krijgt. Hier zijn dus een paar tips om te voorkomen dat hij te snel patineert:
Het belangrijkste om te begrijpen is dat leer voor ongeveer 5% uit vetstoffen bestaat – die geven het zijn soepelheid en sterkte. Verdwijnen ze, dan droogt het leer uit en gaat barsten. Je doel is dus simpel: het leer vet houden.
Daarvoor moet je het leer van je riem regelmatig “voeden”: minstens één keer per jaar. Idealiter met een voedende leercrème. Let op: hoe verleidelijk het ook is, gebruik geen cosmetische crème zoals Nivea. Cosmetische crèmes zijn waterige emulsies die 70 of 80% water kunnen bevatten, wat op termijn de vetstoffen uit het leer kan verdrijven en het dus laat barsten. Dat is dus precies het tegenovergestelde van wat je wilt!

De eerste stap is de juiste kleur schoenwas vinden. Qua merk raad ik je Famaco aan: een merk gespecialiseerd in onderhoudsproducten voor leer, gemaakt in Frankrijk en redelijk geprijsd gezien de kwaliteit van hun producten.

Zo pak je het aan:

P.S.: Of je kunt je riem ook naar de schoenmaker brengen, die het voor minder dan 5 euro voor je regelt.
Wie ben ik om jou over het onderhoud van je kleding te vertellen?
Ik heet Claire en ik volg de productie op bij Loom. Kort gezegd probeer ik te voorkomen dat producten op onze site uitverkocht raken (oké, dat is nog niet perfect, maar ik werk eraan) en ik zorg er tijdens het hele productieproces voor dat de kleding aan onze kwaliteitseisen voldoet.
Daarnaast ben ik gepassioneerd door alles wat de levensduur van onze kleding verlengt: onderhoud, reparatie en andere oma-trucjes. Ik geef kleding graag een “extra beetje ziel”, werk ze om, repareer ze en geef ze een nieuwe kans als niemand ze meer wil. Op deze pagina’s probeer ik met je te delen wat ik weet en wat jou van pas kan komen.
Nog één ding: alle tips die je op deze site vindt, heb ik echt zelf getest en ik heb persoonlijk gecontroleerd dat ze werken (met andere woorden, het is geen kopieerwerk van iets wat ik op internet vond). Heb je nieuwe tips voor mij? Laat gerust een reactie achter onder dit artikel.

Raadseltje: wat stelt onderstaande grafiek voor?

Het aantal nachtclubbezoekers van de afgelopen 24 maanden? De verkoop van driekwartbroeken sinds 1990? De populariteit van François Fillon in diezelfde periode?
Het is de curve van broeikasgasemissies die we moeten volgen als we onder de twee graden opwarming willen blijven en tegen het einde van de eeuw nog een enigszins leefbare planeet willen overhouden (en, terzijde, om het Klimaatakkoord van Parijs uit 2015 na te leven).

Met andere woorden: we moeten onze uitstoot in 30 jaar tijd door 3 delen. Dat is veel. En vooral: als het niet lukt, dreigt het heel, heel pijnlijk te worden:

De textielindustrie is verantwoordelijk voor tussen de 4 en 8% van de wereldwijde broeikasgasuitstoot: als ze haar deel van het werk wil doen, moet ze haar uitstoot binnen één generatie minstens door drie delen (dat is een wat vereenvoudigde manier om ernaar te kijken, maar het is de aanname die we in dit artikel hanteren).
En op het eerste gezicht staan kledingmerken in staat van paraatheid om die uitdaging aan te gaan.
Tijdens de laatste G7 verzamelde zich een wereldwijde coalitie van textielbedrijven onder de naam Fashion Pact. Ze ondertekenden onder andere een reeks toezeggingen om hun CO2-uitstoot te verminderen. Goed nieuws? Als je van dichtbij kijkt, blijkt dat deze toezeggingen vooral op twee soorten acties steunen:
1/ Ze kiezen zogenoemde duurzame materialen : lyocell, gerecycled katoen, linnen, gerecycled polyester… ervan uitgaande dat die minder CO2 uitstoten.

2/ Ze verminderen de uitstoot die te maken heeft met hun interne werking, onder meer door over te stappen op hernieuwbare energie of door led-lampen te installeren in hun kantoren of winkels.

Wat denk jij: gaan deze twee acties ervoor zorgen dat de uitstoot van de modesector binnen één generatie door drie wordt gedeeld?
Dat zou geweldig zijn. Maar nee.

Want het grootste deel van de uitstoot van de textielindustrie hangt niet af van de gebruikte materialen, noch van de verlichting in kantoren of winkels.
Om te begrijpen waar de broeikasgassen van textiel vandaan komen, moeten we wat natuurkunde erbij halen (beloofd, het is makkelijk te begrijpen, ook als je sinds je 13e geen bunsenbrander meer hebt aangeraakt).
De broeikasgasuitstoot van textiel komt grotendeels van iets dat je nooit ziet : de energie die wordt verbruikt door de machines die de grondstof (of dat nu katoen, linnen, tencel of polyester is) omzetten in kleding.
Tijd voor wat "factory porn":






Enzovoort, enzovoort.
Al die enorme machines verbruiken heel, heel veel elektriciteit. En ze staan vaak in Azië, waar elektriciteit wordt opgewekt door kolen- of gascentrales – fossiele brandstoffen die bij verbranding broeikasgassen uitstoten. Dat telt dus flink mee in de CO2-uitstoot van een kledingstuk:

Door hun inspanningen te richten op grondstoffen of hun winkelnetwerk, vechten de merken de verkeerde strijd: zo zullen ze hun CO2-uitstoot echt niet in 30 jaar tijd door drie kunnen delen. In een ultra-ultra-optimistisch scenario, waarin we ervan uitgaan dat duurzame grondstoffen zonder enige CO2-uitstoot worden geproduceerd (wat niet het geval is) en waarin de productievolumes ophouden te stijgen (ook dat is niet het geval), ziet het traject van CO2-uitstoot er in het beste geval zo uit:

Kortom, de enige echte manier om de ramp af te wenden, is ervoor zorgen dat de textielmachines hun uitstoot drastisch verminderen. Hoe pak je dat aan?
Windturbines, zonnepanelen… Probleem: in de afgelopen 30 jaar, sinds we ons druk beginnen te maken om het klimaat, is het aandeel fossiele brandstoffen in de elektriciteitsproductie nauwelijks veranderd…

Kortom, onze kleren worden nog steeds gemaakt dankzij steenkool en gas. Er is toch reden voor optimisme over de toekomst, vooral omdat de kosten van hernieuwbare energie zo sterk zijn gedaald dat ze de afgelopen jaren steeds concurrerender worden ten opzichte van fossiele brandstoffen. Maar om zulke lage kosten te kunnen halen, moeten we een flink deel fossiele of nucleaire energie behouden om continu stroom te hebben (jazeker, er is niet 24/7 zon of wind). Dus of we het gebruik van fossiele brandstoffen de komende 30 jaar door drie kunnen delen… reken er maar niet op.
Het klopt dat er veelbelovende ontwikkelingen zijn, vooral in verfprocessen. We kunnen nu machines bouwen die kleding verven met veel minder water, waardoor je niet meer enorme hoeveelheden water op hoge temperatuur hoeft te brengen en dus veel minder energie verbruikt.
En voor de andere machines? Dat lijkt veel lastiger. Om de uitstoot van machines in 30 jaar tijd door 3 te delen, zou hun energierendement met 300% moeten stijgen… Wat vrijwel geen enkele kans van slagen heeft. Om je een idee te geven: het energierendement van benzinemotoren in auto's is in 30 jaar met 16% gestegen. Voor vliegtuigen is het ongeveer hetzelfde. En voor spinnerijen of weefgetouwen, waarin doorgaans veel minder in R&D wordt geïnvesteerd, is het moeilijk voor te stellen dat we het veel beter kunnen doen… Nog los van het feit dat we niet van de ene op de andere dag het hele bestaande machinepark kunnen vervangen.
En dan (daar hadden we eigenlijk mee moeten beginnen), door de geschiedeni...
Het verbeteren van energie-efficiëntie heeft bijna NOOIT geleid tot de verwachte daling van het energieverbruik.
Soms heeft ze het zelfs verhoogd. Dat noemen we het reboundeffect : een hoger rendement van machines verlaagt de prijs van producten en zet mensen aan om er meer van te kopen. Dit effect speelt overal en altijd (en toch wordt het door milieubeleid bijna altijd over het hoofd gezien).
Enkele historische voorbeelden van het reboundeffect:

Dus… Welke laatste optie blijft er over om de CO2-uitstoot in 30 jaar tijd door drie te delen?
Ja, je leest het goed: als merken de levende wereld niet willen opofferen, moeten ze ons drie keer minder kleding verkopen dan nu.
En dat is… precies het tegenovergestelde van wat ze doen.

Als merken maar blijven hameren op het feit dat ze "duurzamere" materialen gebruiken zonder verder iets te doen, maakt dat het probleem erger (of ze zich daar nu bewust van zijn of niet). Door zich als "groen" te profileren terwijl ze alleen aan bijzaken werken, sussen merken de eco-angst van klanten in slaap om ze te blijven laten kopen, of zelfs meer te laten kopen meer.
Een panel van tien kledingmerken verklaarde onlangs dat "ecodesign" hun omzet aanzienlijk kon verhogen, met +7% tot +18% (en tegelijk de productiekosten verlaagde). Jazeker: we consumeren meer wanneer onze negatieve emoties worden afgeleid. In deze studietoonden onderzoekers bijvoorbeeld aan dat we 20% meer cadeaupapier gebruikten wanneer ons werd verteld dat de restjes zouden worden gerecycled… Dat zie je trouwens ook terug in de communicatie van merken – duurzaamheidsargumenten zijn excuses om mensen aan te zetten meer te kopen:



Tussendoor: waarom recycling (soms) een rookgordijn is
Sommige merken noemen recycling of de "circulaire" economie als oplossing voor milieuproblemen, bijvoorbeeld door recyclingpunten in de winkel te plaatsen.
Recycling heeft zeker voordelen, zoals de mogelijkheid om materialen lokaal te produceren of minder nieuwe grondstoffen te gebruiken. Maar wat het verminderen van broeikasgassen betreft, helpt recycling maar heel weinig. En dat om drie redenen :
1/ Vandaag wordt slechts 1% van onze kleding "gerecycled", dat wil zeggen omgezet in nieuwe kleding. Kleding in goede staat wordt weliswaar doorverkocht als tweedehands kleding, maar dat is maar 6% van het volume. En de rest? Die gaat óf naar Afrika (waar veel ervan simpelweg de openluchtstortplaatsen aandikt), óf wordt "gedecycled" tot poetslappen of isolatietextiel.
2/ Stel dat we de recyclingtechnologie voldoende verbeteren en erin slagen veel meer nieuwe kleding van oude kleding te maken. Zou dat onze broeikasgasuitstoot verminderen? Nauwelijks. Recycling bespaart materiaal, maar nauwelijks energie. Om gemaakt te worden, moet een kledingstuk van gerecyclede vezels namelijk hetzelfde industriële proces doorlopen: spinnen – verven – breien/weven – confectie. Resultaat: zelfs in de hypothese dat we het volume gerecyclede kleding met 40 vermenigvuldigen (dus naar 40% gaan, wat megaoptimistisch is), zou dat maar 5,9% aan koolstofuitstoot besparen ten opzichte van vandaag (en als je het nog volgt: het doel is door 3 te delen, oftewel met 66% te verminderen…).
3/ En zelfs die kleine daling van de koolstofuitstoot gaat ervan uit dat kleding van gerecyclede vezels van dezelfde kwaliteit is als andere kleding, wat helaas niet altijd het geval is. Bij natuurlijke vezels zoals katoen zijn gerecyclede vezels korter, waardoor de kleding van mindere kwaliteit is dan kleding van nieuwe vezels: ze pluizen meer, vervormen sneller, enzovoort. Dus bij gelijk gebruik… zal er meer van geproduceerd moeten worden.
Los van de consument verlamt deze greenwashing ook burgerlijk en politiek handelen. Omdat we de indruk hebben dat de merken het probleem aanpakken, denken we dat de situatie onder controle is.

Eigenlijk wekken de meeste huidige inspanningen van merken – zoals werken aan nieuwe duurzame materialen, het recyclen van kleding beloven of energiezuinige lampen in de winkel installeren – de indruk dat er wel een technologische oplossing voor het klimaatprobleem komt. Ze blijven vastzitten in een logica van "groene groei" die hen ervan weerhoudt het echte probleem aan te pakken: hoe krijgen we de textielindustrie los van haar logica van overconsumptie? Dit rookgordijn kost ons kostbare tijd, terwijl actie dringend nodig is.
Dus, wij, de merken, wat moeten we doen?
Om de hoeveelheid kleding die elk jaar wordt geproduceerd te verminderen, moeten we de directe oorzaken van deze overconsumptie aanpakken.
Het eerste wat we moeten doen, is stoppen met onze communicatie te richten op symbolische maatregelen met weinig ecologische impact die klanten juist zouden kunnen aanzetten om meer te kopen: gerecyclede polybags, kraftverpakking, duurzaam materiaal, inzamelpunten voor gebruikte kleding in de winkel, enzovoort.
Betekent dat dat het verkeerd is om deze secundaire maatregelen toe te passen? Dat we meer polyester moeten gebruiken en linnen moeten laten vallen? Natuurlijk niet. We moeten op deze ecodesign-onderwerpen blijven vooruitgaan, maar ons er wel van bewust zijn dat dat niet genoeg is. Wij, de merken, moeten ons eerst op de volgende drie dingen richten:
Dus ja, onder deze omstandigheden zullen bedrijven ertoe gebracht worden om minder kleding te maken. En ook al verkopen ze die kleding wat duurder (de prijs van kwaliteit en lokale productie), ze zullen waarschijnlijk minder omzet draaien. Is dat een probleem? Voor hun aandeelhouders, absoluut. Voor de mensen die er werken? Misschien op korte termijn. Maar op lange termijn is het uitstekend nieuws voor de werkgelegenheid. In de afgelopen 30 jaar, terwijl het verkoopvolume van kleding explodeerde, is het aantal banen in de Franse textielindustrie ingestort door delocalisatie, van 425.000 naar slechts 100.000. Een daling die veel groter is dan het aantal banen dat gecreëerd is door de kledingdetailhandel (+50.000 tussen 1996 en 2010). Als het ons morgen lukt het land stap voor stap te herindustrialiseren, zou dat honderdduizenden lokale banen kunnen opleveren.

Hoe zorgen we ervoor dat merken veranderen? Zoals we hebben uitgelegd in dit artikel of deze Ted-talk, moeten we er collectief mee ophouden om alleen van groei te dromen en een cultuur van "beter" ontwikkelen die die van "meer" vervangt. Maar we zijn niet naïef: we kunnen onze toekomst niet baseren op een bewustzijnsrevolutie binnen bedrijven. We kennen trouwens genoeg toffe mensen bij grote modemerken die graag zouden willen de dingen veranderen, maar er niet in slagen.
Het probleem is dat er vandaag een "premie op wangedrag" bestaat, met andere woorden: een economisch voordeel om slecht en veel te produceren. Neem een merk dat zijn productie naar Bangladesh heeft verplaatst, naar fabrieken die op kolencentrales draaien en hun giftige afval in de rivieren lozen (dus geen erg toffe fabriek). Dat merk hoeft geen van de verborgen kosten van zijn gedrag te betalen: niet de langetermijnkosten van klimaatverandering, niet de sanering van de rivieren, niet de werkloosheidsverzekering in Frankrijk voor de mensen die hun baan kwijtraken. Een merk daarentegen dat dezelfde producten maakt maar dan in Frankrijk, lokale werkgelegenheid creëert en zich alleen bevoorraadt met hernieuwbare energie, betaalt 10 keer zo veel voor zijn kleding en zal er waarschijnlijk 10 keer minder van verkopen. Een verantwoord bedrijf zijn, betekent vaak veel moeite doen die uiteindelijk een echt nadeel is ten opzichte van de concurrentie. Een beetje zoals de niet-gedopeerde renners van de Tour de France: zij trainen harder… om langzamer te gaan.
Dus, net als bij de Tour, moeten we ons afvragen wie we willen laten winnen. En daarna de spelregels veranderen.
We zijn ongetwijfeld een beetje idealistisch, maar op wetgevend vlak zijn er volgens ons verschillende dingen die de goede kant op zouden helpen om het verkoopvolume van kleding tegen 2050 door 3 te delen (of, op kortere termijn, het volume binnen 10 jaar met 30% te verminderen)
[Update van het artikel, januari 2022] Sinds we dit artikel begin 2021 schreven, is er al veel vooruitgang geboekt in de wil om de wetten in de textielindustrie te veranderen. We hebben meegewerkt aan de oprichting van En Mode Climat, een coalitie van meer dan 300 spelers in de textielsector (merken, maar ook fabrieken, organisaties, media…) die zich verenigen om verantwoord te lobbyen tegen de opwarming van de aarde. Met En Mode Climat proberen we de regelgeving in de goede richting te sturen, met name op het vlak van milieulabeling of de invoering van een bonus-malussysteem dat fast fashion afstraft en de meest verantwoorde merken beloont. Meer info op de website van En Mode Climat.
Het is soms best technisch, dus zetten we al onze voorstellen in het kader hieronder, dat je kunt lezen als je dieper op de materie wilt ingaan.
Het is cruciaal om zo snel mogelijk de juiste debattermen op tafel te leggen: over een paar maanden past de Franse regering de Antiverspillingswet voor een Circulaire Economie voor de textielsector aan (via het toekomstige lastenboek van de REP Textiel-keten). Dé kans om merken te dwingen echte milieumaatregelen te nemen: bonus-malus in de verkoopprijs, milieulabeling, verplicht hergebruik, enzovoort.
Het lijkt ons niet normaal dat het vandaag is toegestaan om kleding naar Frankrijk te importeren die met dwangarbeid is gemaakt, aan de andere kant van de wereld, met elektriciteit uit kolencentrales. Dit zou je kunnen doen om dat te veranderen:

Vandaag betaalt een merk, wanneer het een kledingstuk op de markt brengt, een taks die verlaagd kan worden als dat kledingstuk als steviger wordt beschouwd of van gerecyclede materialen is gemaakt. Op papier is dat geweldig… Maar er zou het volgende moeten gebeuren:
Daarvoor mag de ARPP (de Franse reclamewaakhond) niet langer uitsluitend door bedrijven worden aangestuurd, maar moet ze ook publieke actoren en/of ngo's in haar bestuur opnemen. Op dezelfde manier mogen de systemen van « uitgebreide producentenverantwoordelijkheid » (zoals Eco TLC / Refashion voor mode) niet langer worden zelfgereguleerd door de bedrijven zelf. Zolang deze organisaties alleen uit merken uit de sector bestaan (en niet uit publieke organisaties of ngo's), zullen hun verbintenissen nooit echt bindend zijn.E- Instrumenten voor publieke financiering sturen (staatsgegarandeerde leningen, BPI-leningen, belastingkrediet voor onderzoek…) zodat die alleen wordt uitgekeerd aan bedrijven die aan bepaalde criteria voldoen (kwaliteit van de kleding, consumptieprikkels, Europese productie…). Is het normaal dat sommige merken die aan de andere kant van de wereld produceren snel een staatsgegarandeerde lening kregen na de gevolgen van Covid, terwijl sommige Franse textielbedrijven er nog steeds op wachten?F- Reparatie en herconditionering van gebruikte kleding ondersteunen. Heel wat kleding zou gerepareerd kunnen worden in plaats van gewoon weggegooid. Het Crédit Impôt Collection (dat toch wel 45 miljoen euro vertegenwoordigt en de ontwikkeling van nieuwe producten financiert) zou kunnen worden omgevormd tot een Crédit Impôt Ré-emploi om de reparatie van kleding te financieren. Dat biedt een groot potentieel voor het creëren van banen in het land.
Op dit punt denk je misschien dat we je een nogal triest toekomstbeeld schetsen, waarin je jezelf aankopen ontzegt, waarin bedrijven verdwijnen, waarin we allemaal hetzelfde gekleed gaan in zwart, blauw en grijs.
Het is juist precies het tegenovergestelde.
Vandaag weten we niet onder welke omstandigheden onze kleding wordt gemaakt en zijn we verontwaardigd over de talrijke schandalen in de textielindustrie, van de Oeigoeren tot Rana Plaza. Morgen zouden we honderdduizenden waardige banen in onze eigen regio's kunnen terugcreëren en weten waar onze kleding vandaan komt.
Vandaag versmoort een handvol reuzenmerken de rest met hun race naar de bodem op prijs en maken ze de kledingsmaak wereldwijd eenvormig. Morgen zouden ze plaats kunnen maken voor duizenden merken, lokaler, doordachter, creatiever, die minder ellende en ongelijkheid veroorzaken.
Vandaag brengen we onze zaterdagmiddagen door met steeds meer kleren kopen, terwijl onze kasten al overvol zijn, in winkelstraten waar je onvermoeibaar dezelfde winkels tegenkomt, of je nu in Saint-Malo, Brive, Parijs of Nancy bent. Morgen zouden we het plezier van doordachte aankopen kunnen terugvinden. Van jezelf kleden met mooiere en duurzamere kleding. Van een knoop (laten) aannaaien in plaats van een overhemd weg te gooien. Van een winkeltje ontdekken dat je nergens anders zou hebben gezien.
De tijd dringt: over een paar maanden past de regering de Antiverspillingswet voor een Circulaire Economie voor de textielsector aan, die merken kan dwingen om te handelen. Op dit moment duwen veel merken, met het eerder genoemde Fashion Pact, niet in de goede richting. Het is dus heel belangrijk dat de regering de inzet begrijpt en deze voorstellen ter harte neemt.
Als we alleen staan, luistert niemand naar ons. Maar als ze voelen dat we met honderden zijn, zullen ze misschien wel het oor te luisteren leggen. Dus als jij ook vindt dat de wetten moeten veranderen om een einde te maken aan overconsumptie, schrijf je dan in hier zodat we een coalitie van textielspelers kunnen opzetten en dit onderwerp bij de regering kunnen aankaarten.
Oké, je had het al geraden: als we de textielproductie door 3 moeten delen, zal ieder van ons zijn of haar kledingaankopen navenant moeten verminderen (dat staat niet ter discussie, sorry voor de shopaholics onder ons). Maar naast individuele acties heb je nog andere manieren om invloed uit te oefenen. Merken proberen je via sociale media te bereiken om hun producten te verkopen, dus kun jij hen ook aanspreken. Spoor ze dus aan om te relocaliseren, spreek ze aan als je merkt dat ze hun acties op symbolische maatregelen met weinig ecologische impact richten of te veel aanzetten tot consumptie (we hebben een Insta-account over dit onderwerp). Merken zouden zich moeten schamen om aan te zetten tot consumeren en trots moeten zijn als ze het goed doen. En zolang de wet hen daar niet toe verplicht, moet sociale druk de motor van verandering zijn.
En als je nog energie over hebt, kun je ook de « informanten » van de mode aanspreken (beoordelings-apps, media, blogs over ethische mode, gidsen, insta-accounts die ethische merken in kaart brengen enzovoort): deze partijen hebben een grote invloed, zowel op individuen als op merken, dus het is ook cruciaal dat zij hun ogen openen voor de criteria die er echt toe doen.
Samen veranderen we de spelregels.
Artikel geschreven door Guillaume Declair
Wie zijn wij om dat te zeggen?
Je bent op La Mode à l'Envers, een blog van het kledingmerk Loom. Het gaat niet best met de textielindustrie, en de planeet betaalt het gelag. Dus alles wat we over de branche te weten komen, proberen we je hier uit te leggen. Want duurzame kleding maken is goed, maar dingen blootleggen, delen en anderen inspireren heeft nog veel meer impact.
We maken nooit reclame: vind je wat we schrijven leuk en wil je meer? Klik dan hier om je in te schrijven voor onze nieuwsbrief. Beloofd: we mailen je hooguit één keer per maand.

Amper op hun site beland, word ik al bestookt met dark patterns :

Ook een minpunt in de algemene verkoopsvoorwaarden van de site: het bedrijf achter dit merk is gevestigd op 66 avenue des Champs-Élysées : een kantoor dat domicilieadressen voor maatschappelijke zetels verhuurt. Concreet is dat geen bewijs van oplichting, maar ik snap anderzijds niet waarom een bedrijf zijn klanten niet het echte adres wil geven (als iemand me hierover kan verlichten…)
Edit: ik heb het antwoord gekregen over het domicilieadres van het bedrijf dat de Gargouilles verkoopt (bedankt Florence)
Een domicilieadres is erg interessant voor bedrijven die:
* regelmatig van pand veranderen: zo hoeven ze niet om de haverklap hun statuten te wijzigen (en dat hoeft dan ook niet steeds geld te kosten),
* gevestigd zijn in gebouwen met mede-eigendom die niet willen dat een appartement de zetel van een bedrijf wordt,
* niet de CFE (de Franse bedrijfsonroerendgoedbelasting) van hun stad willen betalen: de CFE van Parijs is de goedkoopste van Frankrijk.
Het domicilieadres van de Gargouilles aan de Champs-Élysées is dus goed te begrijpen.
Na wat snel zoeken vond ik ook 3 concurrenten die exact hetzelfde product verkopen:
En op Aliexpress vind je diezelfde ballen terug voor € 1.

Het bedrijf achter de Gargouilles doet weliswaar niet aan dropshipping , want de voorraad van de Gargouilles bevindt zich in Frankrijk (wat blijkt uit de levering in minder dan 3 dagen) en het merk heeft een eigen verpakking voor het product ontwikkeld. Maar bij € 35 voor de Gargouilles tegenover € 1 op AliExpress, is dat wel een dure verpakking, of niet?

Misschien denk je dat ik kwaadaardig ben, en dat het prijsverschil wel te maken zal hebben met het feit dat het product in Frankrijk wordt gemaakt. Dat klopt, die kans bestaat… die ik zou inschatten op 0,0001%: uit onze ervaring blijkt dat wanneer merken de productielocatie niet vermelden, dat komt omdat het land niet sexy staat op het etiket.

Oké, oké, misschien is het in China gemaakt en wordt het een beetje te duur verkocht. Maar als het de was uiteindelijk ecologischer wast, is dat toch mooi meegenomen, niet? Dat klopt. Maar dan moeten die Gargouilles wel echt de was schoonmaken. En dat is wat ik wilde nagaan.
Wat opzoekwerk bracht me bij een onderzoek uit 2009 van QueChoisir , dat aantoont dat wasballen niet werken. Volgens dat onderzoek zijn ze net zo effectief als wassen met warm water zonder wasmiddel. Hun tests zijn overgenomen hier door FRC Mieux choisir, het magazine van de Fédération romande des consommateurs.

Maar is Que Choisir niet gewoon een verlengstuk van de wasmiddelenlobby? Dat zou heel verrassend zijn, aangezien de vereniging in het verleden ten strijde is getrokken tegen fosfaten in wasmiddel en giftige geurstoffen in luchtverfrissers, volgens Wikipedia.
Maar misschien zit Que Choisir er toch naast? Al is het hun taak om tests te doen, het kan altijd. Dus besloot ik het zelf te controleren.
Ik heb de test uitgevoerd op een vaatdoek met de 3 soorten vlekken die er bestaan: vetvlekken (olijfolie), enzymatische vlekken (gesmolten pure chocolade) en oxideervlekken (rode wijn) (klik hier om de foto's van de vaatdoeken vóór het wassen te bekijken - bah).
Ik heb de Gargouilles vergeleken met een was met alleen water (dus zonder enig product in mijn machine), met een conventioneel vloeibaar wasmiddel (Persil met savon de Marseille) en met het ecologische wasmiddel Mutyne (dat ik een paar maanden geleden heb ontdekt en dat ik erg fijn vind, want: 1- dankzij dit merk ruikt mijn was heerlijk, in tegenstelling tot alle ecologische wasmiddelen die ik eerder heb getest, en 2- ik waardeer hun aanpak, want ze hebben goed nagedacht over de beste balans tussen ecologie, effectiviteit en eenvoud).
Resultaat : over het geheel genomen zijn de vlekken op mijn 4 vaatdoeken, na een normale wasbeurt op 30°C, verre van verdwenen. Het standaard wasmiddel en het ecologische wasmiddel deden het beter dan de Gargouilles (klik op elke foto om ze te vergroten). Ik zie geen verschil tussen de vaatdoek gewassen met de Gargouilles en de vaatdoek gewassen zonder product.
Deze resultaten worden bevestigd door de uitstekende video van Radio Canada , die de prestaties van de verschillende wastechnieken heel wetenschappelijk in kaart brengt. Aarzel niet om er een kijkje te nemen :-)




Het resultaat laat niets te raden over: volgens mijn test
zijn de Gargouilles net zo effectief als wassen met alleen water.
Dus als ik zie dat de Gargouilles op de hoofdpagina van de site worden omschreven als “gezond”, “ecologisch” en “doeltreffend”, heb ik het gevoel dat ze me voor het lapje houden:

Kortom, als je dit artikel leest, raden we je aan om geen wasballen van welk merk dan ook te kopen. Wil je je kleding met minder impact op het milieu wassen, lees dan eerst deze onderhoudstips.
Dankzij de Gargouilles hebben we toch iets geleerd: wassen met alleen water werkt ook. Dus als je je ongevlekte was gewoon een frisse beurt wil geven, kun je die gerust zonder wasmiddel in de machine wassen.
P.S.: Ik heb ook de wasbal besteld die ik voor € 1 op AliExpress vond. Ik heb hem op dit moment nog niet ontvangen (een maand na aankoop), maar ik verlies de hoop niet: dat is blijkbaar een normale levertijd via die site. Zodra ik hem ontvang, hoor je het van mij.
Edit van 21/04/2021: mijn eerste bestelling is door de vervoerder zoekgeraakt, dus heb ik opnieuw besteld, en die tweede bestelling is ook weer onderweg verdwenen... Ik laat het er dus bij zitten, maar als jij ooit een wasbal bij AliExpress hebt besteld (en ontvangen), stuur me gerust een foto.
P.P.S.: En als je je afvraagt hoe je wijn-, chocolade- of olievlekken weg krijgt, raad ik je het volgende aan:
Is het resultaat toch niet perfect, dan kun je je kledingstuk laten weken in een teil met heet water en zuiveringszout (of percarbonaat als je kledingstuk wit is). De techniek wordt uitgelegd hier.

Wie ben ik om over het onderhoud van je kleding te praten?
Ik heet Claire en ik volg de productie op bij Loom. Kortom, ik probeer te voorkomen dat producten op onze site uitverkocht raken en ik zorg er tijdens elke fabricagestap voor dat de kleding aan onze kwaliteitseisen voldoet. Daarnaast ben ik gepassioneerd door alles wat de levensduur van onze kleding verlengt: onderhoud, reparatie en andere huis-tuin-en-keukentrucjes. Ik geef kleding graag een “extra vleugje ziel”, werk ze bij, herstel ze en geef ze een nieuwe kans wanneer niemand ze nog wil. Op deze pagina's probeer ik met je te delen wat ik weet en wat je van pas kan komen. Nog één ding: alle tips die je op deze site vindt, heb ik echt zelf getest en persoonlijk gecontroleerd of ze werken (met andere woorden, dit is geen kopieerwerk van zoekresultaten op internet). Heb je nieuwe tips voor me? Laat gerust een reactie achter onder dit artikel.

Als we onze klanten na een jaar dragen om hun mening vragen, is een van de eerste dingen die naar boven komt dat witte kleding (vooral T-shirts en overhemden) na verloop van tijd geel of grijs wordt. Daar kunnen allerlei redenen voor zijn: kleuren die in de wasmachine uitlopen, transpiratie, tomatensausvlekken…

Vergeling heeft niets te maken met de kwaliteit van het kledingstuk - het heeft alles te maken met onderhoud. Er is één ding dat werkt om te voorkomen dat je kleding geel wordt: wit apart wassen. Ik weet het, dat is lastig, want dan moet je weken wachten tot je wasmand vol genoeg is om een wasje wit te draaien. Toch werkt dat het beste. Logisch: kleding die dof wordt, komt doordat het de kleurstof van andere kledingstukken in de wasmachine opneemt. Dus als je het alleen wast met witte kleding die niet uitloopt...Oké, maar ik vermoed dat het daarvoor al te laat is en dat je wilt dat je kledingstuk weer bijna-sneeuwwit wordt. Goed nieuws: er is een trucje dat werkt voor katoen, tencel, linnen en synthetische stoffen (maar niet voor wol of zijde) en dat:
En dat trucje heet:

Natriumpercarbonaat is een wit, reukloos poeder dat bestaat uit natriumcarbonaat (of sodakristallen) en waterstofperoxide:
Ik raad je het merk La droguerie écologique aan, want ik vind het in elke bio-winkel, het zit in eenvoudige kraftverpakking, het wordt in Europa gemaakt, maar vooral omdat het niet duur is: 5€ per kilo.⚠ Let op, in tegenstelling tot soda (bicarbonaat), is percarbonaat van soda een product dat mogelijk irriterend is, dus ga er voorzichtig mee om. Draag handschoenen en zet het raam open om de kamer te ventileren wanneer je het gebruikt.
Clément (van het Loom-team) had thuis twee Loom-T-shirts uit een oudere generatie die hij niet meer droeg omdat hij ze te grijs vond.



Wie ben ik om te praten over het onderhoud van je kleding?
Ik heet Claire en ik volg de productie bij Loom. Kortom, ik probeer te voorkomen dat producten op onze site uitverkocht raken en ik zorg er tijdens elke fabricagestap voor dat de kleding aan onze kwaliteitseisen voldoet. Daarnaast ben ik gepassioneerd door alles wat de levensduur van onze kleding verlengt: onderhoud, reparatie en andere huis-tuin-en-keukentrucjes. Ik geef kleding graag een "extra ziel", werk ze om, repareer ze, geef ze een nieuwe kans wanneer niemand ze nog wil. Op deze pagina's probeer ik met je te delen wat ik weet en wat voor jou nuttig kan zijn.Nog één ding: alle trucjes die je op deze site vindt, heb ik echt zelf getest en ik heb persoonlijk gecontroleerd dat ze werken (met andere woorden, het is geen kopieerwerk van zoekresultaten op internet). Heb je nieuwe trucjes die je me wilt voorstellen? Aarzel niet om een reactie achter te laten onder dit artikel.

Quand on a commencé à travailler sur notre boxer, en mars 2018, on était jeunes et insouciants. Ce qu’on ne savait pas à l’époque, c’est que cette recherche durerait... plus de deux ans et demi.

Comme d’habitude, pour commencer notre recherche, on vous a envoyé un questionnaire et vous avez été plus de 300 à y répondre.
Après plusieurs heures de travail, notre data analyst spécialisé en blockchain et machine learning tirait la conclusion suivante :

Puis, après retravail :

On avait notre cahier des charges : on voulait faire un boxer qui ne se détende pas, qui ne fasse pas de trous à l’entrejambe, avec un élastique solide.
On ne pouvait pas s’embarquer seuls dans l’aventure, il nous fallait un compagnon de cordée : une usine qui soit prête à travailler sur ce projet avec nous.
Mais n’en déplaise à nos parents, nous étions (et sommes) encore une toute petite marque avec de tout petits volumes… Alors forcément, quand on contacte les usines pour faire un projet compliqué, ça donne ça :

Heureusement, après quelques temps, on a fini par trouver quelqu’un au Portugal qui a accepté notre projet – sans se douter qu’il en prenait pour plus de deux ans.

Un tissu finit presque toujours par se détendre quand on le porte, surtout quand c’est de la maille un peu élastique… Techniquement, on dit qu’il “poche”. Et pour les boxers, qu’on étire toute la journée en marchant, ça peut devenir particulièrement embêtant.
Pour minimiser cette déformation, on a décidé de jouer sur deux tableaux :
Mais avant de choisir un tissu, il fallait aussi résoudre le deuxième problème que vous nous aviez remonté. Et ça nous pris beaucoup de temps.
Quand vous marchez toute la journée avec un boxer, vos cuisses frottent l’une contre l’autre en permanence… Et au bout d’un certain temps, il finit par y avoir des trous. La seule manière de les éviter, c’est d’augmenter la résistance à l’abrasion du tissu. Mais elle dépend de plein de facteurs : longueur des fibres de coton, finesse du fil, densité de la matière…
Alors pour être sûr de ne pas se planter, le mieux c’est prendre un tissu qu’on sait résistant, puis de le comparer à d’autres sur une machine comme ça :
Une machine martindale au travail.
Le truc, c’est qu’on a commencé ce travail avec un sacré handicap : notre fil de coton devait être bio (si vous vous demandez encore pourquoi, lisez notre article sur le sujet). Or, trouver un fil de coton bio de qualité, avec une fibre suffisamment longue et résistante, c’est loin d’être évident.
Alors forcément, le premier tissu bio qu’on a testé n’était pas à la hauteur :
C’est alors qu’on nous a parlé d’un fil supposé incroyable, d’un coton non seulement bio, mais en plus d’une qualité exceptionnelle : le coton égyptien de Gizeh, habituellement réservé au marché du luxe. Sa particularité : des fibres très longues (plus de 3,6 cm quand la moyenne est de 2,5 cm) pour la résistance et très fines pour la douceur. Avec ce coton, on était à peu près certain qu’on allait casser la baraque… Alors on a fait produire un rouleau de 50 mètres, la quantité minimum.
Sauf que les tests ont donné ça :
Moins bien que le premier ! C’est en analysant les résultats qu’on a compris notre erreur : les fibres de ce coton égyptien sont si longues et fines qu’elles permettent de faire des fils très fins… Et le fil qu’on a choisi l’était beaucoup trop. Fin de l’histoire ?
Au contraire : cette finesse s’est transformée en avantage. Avec un fil fin comme ça, il est possible d’en prendre deux et les retordre l’un sur l’autre en “double-retors”. Ce côté “câblé” lui donne une solidité bien supérieure, tout en maintenant le même niveau de douceur !

On a donc décidé de refaire produire un rouleau de 50 mètres en double-retors, puis de relancer un test. Puis on a demandé à notre laboratoire de nous envoyer les échantillons testés par courrier. Résultat en image :

Certes, le premier vrai trou est apparu 5000 cycles plus tôt sur le Loom, mais sans s’affiner du tout avant et sans laisser apparaître aucune transparence. Autrement dit, il reste portable beaucoup plus longtemps.
Bref : bingo ! On avait un tissu :
Vous le savez probablement : en France, on a énormément délocalisé notre industrie textile depuis les années 80 et perdu beaucoup de savoirs-faire. Mais ce qu’on sait parfois moins, c’est qu’on a aussi su se ré-inventer et se développer sur le textile technique (on est le 4e pays producteur mondial !).
Donc pour cette ceinture, pas question d’aller voir ailleurs : nous sommes allés chez Berthéas, une entreprise française basée dans la Loire et spécialiste des rubans élastiques (notamment pour le secteur médical). On leur a demandé une ceinture résistante, pourvu qu’elle soit douce.
Ils nous ont proposé un fil de polyamide texturé par jet d’air pour reproduire le côté duveteux du coton. Pour s'assurer de la résistance, on a simulé un vieillissement accéléré de la ceinture en l’enfermant pendant un mois là-dedans :

Résultat avec les mots poétiques de notre laboratoire : “il n'a pas été constaté d'altération de la ceinture élastique à l'issue du vieillissement”.
Re-Bingo.
On avait la matière du boxer et un bon élastique, il fallait maintenant passer à la confection.
Pour décider comment assembler ce boxer, vos réponses nous ont bien aidé :
Sur le papier, notre boxer n’avait pas l’air mal. Mais l’expérience nous a montré que rien ne remplace un test en conditions réelles. Pour les baskets, c’est nous (l’équipe Loom) qui les avions portées non-stop pendant plus d’un an. Pour le boxer, on a voulu voir les choses en plus grand. On a proposé à nos actionnaires de tester la V0 de notre boxer.

Sauf que voilà : des actionnaires, on en a 600 et des boxer génération 0, on en avait 70. Donc ce qui devait arriver arriva :

Après quelques semaines d’utilisation, on leur a demandé leur avis. Et visiblement, ils en étaient plutôt contents :

Oui, mais cette prévente, c’était surtout pour comprendre ce qu’on pouvait améliorer. Voilà les problèmes qui ont été remontés :
1/ La ceinture élastique finit par s’enrouler sur elle-même dans la journée.
On s’est rendu compte qu’elle manquait en effet de rigidité. Notre fournisseur nous a proposé d’y intégrer une proportion de polyester, plus rigide que son cousin le polyamide. Problème résolu.
2/ La couture arrière est un peu gênante.
Oui, c’était la seule qui n’était pas plate. Maintenant, elle l’est.
3/ Des peluches se déposent sur le corps à la première utilisation.
On a demandé à notre usine de désormais prélaver les boxers – sur l’envers.
4/ Il n’est pas très fun.
Désolé, mais...

5/ Il brille un peu
C’est vrai qu’il brille un peu avant les 2 ou 3 premiers lavages, mais c’est aussi pour ça qu’il est doux. Comme les fils sont très fins, le tissu reflète particulièrement la lumière. En fait, c’est même un gage de grande qualité (comme pour notre pull en coton qui est fait du même fil). Tiens, vous savez ce qui ne brille pas ? Ça :

Au final, notre boxer est :

Ce boxer, on le vend 18€. On le sait, c’est bien plus cher que les boxers de fast fashion, vendus 5€, voire moins. Normal : il nous coûte 5 à 10 fois plus cher à produire. Et c’est lié à deux choses :
1/ Le pays de confection. Les boxers de fast fashion sont fabriqués dans des pays où le salaire minimum ne suffit pas à couvrir le salaire vital des ouvrières et où la loi ne protège pas suffisamment l’environnement et les conditions de travail – le scandale actuel des travailleurs Ouïghours est encore là pour nous le rappeler. Au Portugal et en France, aucune usine ne peut rejeter impunément des produits chimiques dans une rivière, les horaires de travail sont encadrés et les salaires minimums permettent de couvrir les besoins fondamentaux des ouvrières.
2/ La matière. Notre tissu est en coton bio ET de grande qualité, ce qui est extrêmement rare et fait s’envoler les prix. Pour vous donner une idée, le coton conventionnel (ça veut dire "qui utilise des pesticides") de bonne qualité (c'est à dire avec des fibres longues) c'est 2 à 3% de la production mondiale… Et comme le bio représente 0,5% des surfaces cultivées, ça veut dire qu'en théorie, le coton bio de bonne qualité représente 2%*0,5% = 0,01% de la production mondiale !
Au final, ce boxer nous coûte 8 euros en sortie d’usine, auxquels il faut rajouter les coûts de logistique, de livraison, la recherche et développement et la TVA. Si vous êtes un peu du métier, vous vous étonnerez peut-être que notre marge soit aussi faible. C’est vrai que ce n’est pas énorme pour couvrir deux années de tests et de développement. Mais on peut se le permettre car :
Alors si vos boxers sont troués et que vous n’en trouvez pas à votre goût en friperie, découvrez le nôtre ici.
Mise à jour Avril 2022 :
Qui on est pour dire ça ?
Vous êtes sur La Mode à l’Envers, un blog tenu par la marque de vêtements Loom. L'industrie textile file un mauvais coton et c'est la planète qui paye les pots cassés. Alors tout ce qu’on comprend sur le secteur, on essaye de vous l’expliquer ici. Parce que fabriquer des vêtements durables, c’est bien, mais dévoiler, partager ou inspirer, c’est encore plus puissant.
Si vous aimez ce qu’on écrit et que vous en voulez encore, abonnez-vous à notre newsletter en cliquant ici. Promis : on écrit peu et on ne spamme jamais.

De eerste generatie van onze riem brachten we in 2016 uit, en we dachten echt dat we alles goed hadden gedaan: Italiaans volnerfleer met plantaardige looiing, een Italiaanse gesp van Zamak (een zeer stevige legering van zink, aluminium, magnesium en koper), gemaakt in Bretagne. Pas toen we aan de mensen die hem hadden gekocht vroegen wat we konden verbeteren, kwamen we met beide voeten op de grond: bij sommige exemplaren liet het leer van onze riem in het midden los.

Uiteraard hebben we iedereen die dit probleem bij ons meldde, terugbetaald of een nieuwe riem aangeboden1. We zijn ook gestopt met de verkoop totdat we hem hadden "gerepareerd", door een extra stiksel toe te voegen dat het loslaten voorkomt.

Daarmee konden we de schade beperken, maar uiteindelijk heeft dit verhaal ons duur te staan gekomen:

Het was ook in die periode dat we 2 dingen begrepen. 1/ we kunnen onze leveranciers niet blindelings vertrouwen. 2/ testen (in het lab en in reële omstandigheden) is echt superbelangrijk. Naar aanleiding van dit avontuur hebben we een systematisch test- en kwaliteitscontroleproces opgezet, een proces dat we elke dag blijven verbeteren.
Kortom, een jaar later, in 2017, dachten we bij de ontwikkeling van de tweede generatie van onze riem ECHT alles goed te hebben gedaan: volnerfleer met plantaardige looiing, een gesp van Zamak, metalen klinknagels, made in France, en één enkele laag leer om elk loslaten te voorkomen. O ja, en we hadden de sterkte van het leer ook in het lab laten testen, en de resultaten waren zo goed dat we dachten: deze keer is het raak, op deze riem kunnen we 10 jaar garantie geven.

Tot op vandaag heeft niemand een beroep gedaan op de garantie: de tweede generatie van onze riem houdt goed stand. En de score die klanten hem geven, is best eervol:

Behalve dat een paar maanden na de lancering van deze riem:


Ook nu weer vroegen we onze fabriek om uitleg, en dit was hun antwoord:

Het werd dus tijd om:
1- Van fabriek te veranderen.
2- Op zoek te gaan naar een gesp die echt onverslijtbaar is.
Deze nieuwe zoektocht begon in augustus 2018 en duurde een jaar. We stelden een tiental leveranciers vragen over wat gespen duurzaam maakt, zonder ooit een bevredigend antwoord te krijgen. Sommigen noemden Zamak de top van de kwaliteit, anderen prezen messing aan als het meest slijtvast, en weer anderen beweerden dat het om het even was. Kortom, onmogelijk om het kaf van het koren te scheiden. We stonden op het punt het op te geven, toen plotseling:

Deze klant, Anne, bleek een goudmijn aan informatie te zijn:

Na twee uur aan de telefoon met haar hadden we ineens begrepen waar we een jaar lang naar hadden gezocht: een gesp die bestand is tegen slijtage, is geen gesp van Zamak of messing, maar een gesp van roestvrij staal (inox voor de vrienden).
De wetenschappelijke uitleg: Zamak of messing oxideert na verloop van tijd en verliest zijn glans. Daarom moet er een afwerklaag op worden aangebracht, bijvoorbeeld een vernikkeling die een zilverkleur geeft en bescherming tegen oxidatie. Daarbovenop komt nog een laklaag, vanwege mogelijke nikkelallergieën. Maar als deze afwerklaag ook maar een klein beetje wordt aangetast door stoten, wrijving of het zweet van onze handen, komt de zuurstof uit de lucht in contact met het onderliggende metaal en begint de oxidatie.

Maar inox is, zoals de naam al zegt, roestvrij: er hoeft geen afwerklaag op. Het is het ruwe metaal dat in de vorm van de gesp wordt gegoten en vervolgens gepolijst – geen risico dat een afwerklaag afbladdert. En om elk risico op allergische reacties te vermijden, kozen we voor roestvrij staal van kwaliteit 316L (hetzelfde dat wordt gebruikt voor horloges van topkwaliteit).
Dat is de theorie. Maar zoals je inmiddels weet, controleren we nu liever systematisch alles zelf. We hebben een test opgezet met vier verschillende gespen in een versnelde verouderingstest in het lab: één van inox, één van messing, één van Zamak van een zogenaamd "premium" merk, en onze oude gesp van Zamak.

De resultaten bevestigen wat Anne ons vertelde: de gesp van roestvrij staal blijft onaangetast, terwijl alle andere door wrijving en de tijd zijn aangetast.

Kortom, deze gesp kun je doorgeven aan je kinderen en kleinkinderen.
Maar waarom maken dan niet alle merken riemen met gespen van roestvrij staal?
Toen we eenmaal de juiste gesp op zak hadden, moesten we nog een betrouwbare partner vinden om deze riem te monteren. We namen contact op met verschillende ateliers in Frankrijk, Portugal en Spanje, en tijdens een gesprek met Atelier Joly (de makers van onze sokken)...

Voor de tweede keer werken we met een leverancier uit de omgeving van Castres, in het zuidwesten van Frankrijk, en voor de tweede keer meteen een schot in de roos: Xavier is inderdaad aardig, een harde werker en heeft oog voor verzorgde afwerking. Hij was het die ons een montage voorstelde waarmee je de leren band makkelijk kunt vervangen en de gesp eindeloos kunt hergebruiken.

Nu moesten we alleen nog goed leer vinden. En daarvoor hoefden we niet ver te zoeken: we namen hetzelfde leer als voor onze vorige riemen, dat zowel van klanten als bij labtests hele goede scores had gekregen.
We zijn ons er terdege van bewust dat leer een omstreden materiaal is, zeker voor duurzame merken. We hadden al geprobeerd de achterkant van deze industrie te begrijpen voordat we onze leren sneakers lanceerden – ons (lange) artikel daarover is beschikbaar hier. Het is een van de moeilijkste kwesties waar we ooit mee te maken hebben gehad, want je moet rekening houden met vier factoren die soms met elkaar in tegenspraak zijn: ons comfort, dierenwelzijn, milieuvervuiling en de sociale kwestie. Voor onze sneakers hadden we geconcludeerd dat – voorlopig – de keuze voor dierlijk leer de voorkeur verdiende.
Voor onze riem is onze conclusie vergelijkbaar.
Ten eerste biedt leer een comfort dat synthetische materialen moeilijk kunnen evenaren: het is een levend materiaal dat van vorm verandert om zich aan te passen aan de welving van je middel3 zonder te barsten of te beschadigen.

Daarnaast kan een riem, als het leer goed onderhouden wordt en de gesp stevig is, tientallen jaren meegaan. Zeker als je kiest voor "volnerfleer", het sterkste deel van de huid van een dier – waar de vezeldichtheid het hoogst is.
En om de negatieve impact op ecologisch vlak en dierenwelzijn te minimaliseren, hebben we onszelf de volgende regels opgelegd:
Onlangs hebben we onze klanten gevraagd om foto's te sturen van hun Loom-riem die ze al tweeënhalf jaar dragen, om een preciezer beeld te krijgen van hoe het leer van onze riem veroudert. Dit is het resultaat:

Je kunt zien dat het leer op de plek waar de gesp drukt, tekenen vertoont.
De enige manier om deze tekenen te verminderen, zou zijn om een riem met drie lagen te maken: een "sandwich" met twee lagen leer en daartussen een steviger kunststof materiaal. Maar dat is precies wat we voor de eerste generatie van onze riem hadden gedaan, en je begrijpt dat we absoluut niet opnieuw het risico willen lopen dat het loslaat. Andere optie: de sandwich niet met lijm maar met stiksels aan elkaar zetten: dat houdt zeker langer stand, maar een stiksel is een zwakke plek: het volstaat dat één stukje draad losschiet en de hele riem is naar de knoppen (en bovendien vinden we het er esthetisch minder mooi uitzien). Dus hebben we ervoor gekozen dit uiteindelijk kleine probleem te accepteren.
Maar om je zelf een beeld te laten vormen, hier nog meer foto's van Loom-riemen die al meerdere jaren gedragen worden:

En dit is wat de mensen zeggen die hem al meer dan 2 jaar dragen:

Ook al is dit al de derde generatie van deze riem, hij is nog steeds niet perfect. Er zijn met name twee dingen waarop we ons moeten verbeteren:
Update april 2021: onze riemen worden voortaan verpakt in een mooi zakje made in Italië, van gerecycled katoen.

Ook al was de weg naar de 3e generatie van deze riem lang en bochtig, we zijn heel tevreden met het resultaat: voor de tweede keer is het ons gelukt om een made in France product te maken van veel betere kwaliteit dan wat er op de markt te vinden is, zelfs bij premium merken. Om dat te bereiken hebben we niet geprobeerd op kosten te besparen (want we weten dat dit vaak ten koste gaat van kwaliteit of ethiek): gezien alle keuzes die we hierboven beschreven hebben, kost het nu 50% meer om deze riem te produceren dan de vorige generatie: 20,80€ in plaats van 13,50€. We hebben onze berekeningen gemaakt en besloten om hem voor 55€ te verkopen : dat is echt een onverslaanbare prijs-kwaliteitverhouding voor onze klanten, en voor ons laat het een redelijke marge over om van te leven.
Update april 2021:
Wie zijn wij om dat te zeggen?
Je bent op La Mode à l’Envers, een blog van het kledingmerk Loom. Het gaat niet best met de textielindustrie, en de planeet betaalt het gelag. Dus alles wat we over de branche te weten komen, proberen we je hier uit te leggen. Want duurzame kleding maken is goed, maar dingen blootleggen, delen en anderen inspireren heeft nog veel meer impact.
Vind je wat we schrijven leuk en wil je meer? Klik dan hier om je in te schrijven voor onze nieuwsbrief. Beloofd: we schrijven weinig en we spammen nooit.
1 Trouwens, als jouw riem van deze generatie ook loslaat, stuur ons dan een mail naar hello@loom.fr, dan betalen we je terug of sturen we je een nieuwe.
2 Eigenlijk kosten beide metalen ongeveer evenveel, maar een gesp van staal is veel duurder om te maken. Zamak heeft namelijk zeer goede "gietbaarheid", waardoor een gesp in één keer gegoten kan worden. Staal is daarentegen minder goed gietbaar, en moet dus na het gieten nog bewerkt worden om de binnenkant van de gesp te vormen, een lang en relatief duur proces.
3 Trouwens, het Amerikaanse broekenmerk Bonobos werd bekend om zijn gebogen riem, die anatomisch beter is aangepast dan rechte riemen.
Zo pakken we het aan om kleding te maken die je heel lang blijft dragen.

.jpg)
.jpg)






